ỏn mụn hc
in t cng sut
5
nng dung dch in phõn tng dn. Do ú ta cú th cn c vo nng
dung dch in phõn ỏnh giỏ trng thỏi tớch in ca c qui.
4. Cỏc thụng s c bn ca c qui:
4.1. Sc in ng ca c qui:
Sc in ng ca c qui kim v c qui axit ph thuc vo nng
dung dch in phõn. Ngi ta thng s dng cụng thc kinh nghim
Eo = 0,85 + ( V )
trong ú: Eo - sc in ng tnh ca c qui ( V )
- nng dung dch in phõn 15 C ( g/cm
3
)
ắTrong quỏ trỡnh phúng in thỡ sc in ng Ep ca c qui c tớnh
theo cụng thc:
Ep = Up + Ip.r
b
trong ú : Ep - sc in ng ca c qui khi phúng in ( V )
Ip - dũng in phúng ( A )
Up - in ỏp o trờn cỏc cc ca c qui khi phúng in (V)
r
b
- in tr trong ca c qui khi phúng in ( )
ắTrong quỏ trỡnh np in thỡ sc in ng En ca c qui c tớnh theo
cụng thc:
En = Un - In.r
b
trong ú : En - sc in ng ca c qui khi np in ( V )
In - dũng in np ( A )
Un - in ỏp o trờn cỏc cc ca c qui khi np in ( V )
r
b
- in tr trong ca c qui khi np in ( )
4.2. dung lng ca c qui:
_Dung lng phúng ca c qui l i lng ỏnh giỏ kh nng
cung cp nng lng in ca c qui cho ph ti, v c tớnh theo cụng
thc :
Cp = Ip.tp
trong ú : Cp - dung dch thu c trong quỏ trỡnh phúng ( Ah )
Ip - dũng in phúng n nh trong thi gian phúng in tp ( A )
tp - thi gian phúng in ( h ).
_Dung lng np ca c qui l i lng ỏnh giỏ kh nng tớch
tr nng lng ca c qui v c tớnh theo cụng thc :
Cn = In.tn
trong ú : Cn - dung dch thu c trong quỏ trỡnh np ( Ah )
ỏn mụn hc
in t cng sut
6
In - dũng in np n nh trong thi gian np tn ( A )
tn - thi gian np in ( h ).
5. c tớnh phúng np ca c qui:
5.1. c tớnh phúng ca c qui.
c tớnh phúng ca c qui l th biu din quan h ph thuc ca sc
in ng, in ỏp c qui v nng dung dch in phõn theo thi gian
phúng khi dũng in phúng khụng thay i .
T c tớnh phúng ca c qui nh trờn hỡnh v ta cú nhn xột sau:
ắTrong khong thi gian phúng t tp = 0 n tp = tgh, sc in ng
in ỏp, nng dung dch in phõn gim dn, tuy nhiờn trong khong thi
gian ny dc ca cỏc th khụng ln, ta gi ú l giai on phúng n
nh hay thi gian phúng in cho phộp tng ng vi mi ch phúng
in ca c qui ( dũng in phúng ).
ắT thi gian tgh tr i dc ca th thay i t ng
t .Nu ta
tip tc cho c qui phúng in sau tgh thỡ sc in ng ,in ỏp ca c qui
s gim rt nhanh .Mt khỏc cỏc tinh th sun phỏt chỡ (PbSO
4
) to thnh
trong phn ng s cú dng thụ rn rt khú ho tan ( bin i hoỏ hc) trong
quỏ trỡnh np in tr li cho c qui sau ny. Thi im tgh gi l gii hn
phúng in cho phộp ca c qui, cỏc giỏ tr Ep, Up, ti tgh c gi l cỏc
giỏ tr gii hn phúng in ca c qui. c qui khụng c phúng in khi
dung lng cũn khong 80%.
C
P
= I
P
.t
P
Vùng phóng điện cho phép
2
0
5
10
1,75
1,95
2,11
I (A) E,U (V)
10
6
48
t
E
U
P
Khoảng nghỉ
ỏn mụn hc
in t cng sut
7
ắSau khi ó ngt mch phúng mt khong thi gian no, cỏc giỏ tr sc
in ng, in ỏp ca c qui, nng dung dch in phõn li tng lờn, ta
gi õy l thi gian hi phc hay khong ngh ca c qui. Thi gian hi phc
ny ph thuc vo ch phúng in ca c qui (dũng in phúng v thi
gian phúng ).
5.2. c tớnh np c
a c qui:
c tớnh np ca c qui l th biu din quan h ph thuc gia sc
in ng , in ỏp v nng dung dch in phõn theo thi gian np khi tr
s dũng in np khụng thay i .
T th c tớnh np ta cú cỏc nhn xột sau :
ắTrong khong thi gian t tn = 0 n tn = tgh thỡ sc in
ng, in
ỏp, nng dung dch in phõn tng dn.
ắTi thi im ts trờn b mt cỏc bn cc õm xut hin cỏc bt khớ (cũn
gi l hin tng" sụi " ) lỳc ny hiu in th gia cỏc bn cc ca c qui
n tng n 2,4 V . Nu vn tip tc np giỏ tr ny nhanh chúng tng ti
2,7 V v gi nguyờn. Thi gian ny gi l thi gian n
p no, nú cú tỏc dng
cho phn cỏc cht tỏc dng sõu trong lũng cỏc bn cc c bin i tun
hon, nh ú s lm tng thờm dung lng phúng in ca c qui.
ắTrong s dng thi gian np no cho c qui kộo di t 2 ữ 3 h trong sut
thi gian ú hiu in th trờn cỏc bn cc ca c qui v nng dung dch
1,95
C
n
= I
n
.t
n
Vùng nạp chính
5
10
024
10%C
10
1
6
8
ts 10 12
Vùng
nạp n
0
t
I (A) U,E (V)
2,4
2
2,7
U
T
E
Khoảng
nghỉ
ỏn mụn hc
in t cng sut
8
in phõn khụng thay i . Nh vy dung lng thu c khi c qui phúng
in luụn nh hn dung lng cn thit np no c qui.
ắSau khi ngt mch np, in ỏp, sc in ng ca c qui, nng
dung dch in phõn gim xung v n nh. Thi gian ny cng gi l
khong ngh ca c qui sau khi np.
ắTr s
dũng in np nh hng rt ln n cht lng v tui th ca
c qui. Dũng in np nh mc i vi c qui l In = 0,1C
10
.
Trong ú C
10
l dung lng ca c qui m vi ch np vi dũng in
nh mc l In = 0,1C
10
thỡ sau 10 gi c qui s y.
Vớ d vi c qui C = 180 Ah thỡ nu ta np n dũng vi dũng in bng
10% dung lng ( tc In = 18 A ) thỡ sau 10 gi c qui s y.
6. S khỏc nhau gia c qui kim v c qui axit:
C hai loi c qui ny u cú mt c im chung ú l tớnh cht ti
thuc loi dung khỏng v sc phn in ng. Nhng chỳng cũn cú mt s
c im khỏc bit sau :
c qui axit c qui kim
- Kh nng quỏ ti khụng cao, dũng
np ln nht t c khi quỏ ti l
I
nmax
= 20%C
10
_Hin tng phũng ln, do ú c
qui nhanh ht in ngay c khi
khụng s dng.
_S dng rng rói trong i sng,
cụng nghip c bit nhng ni cú
nhit cao va p ln nhng cụng
sut v quỏ ti va phi.
_Dựng trong ụtụ, xe mỏy v cỏc
ng c mỏy n cụng sut va v
nh.
_Giỏ thnh thp
_Kh nng quỏ ti rt ln dũng
i
n np ln nht khi ú cú th t
ti: I
nmax
= 50%C
10
_Hin t phúng nh.
_S dng nhng ni cú yờu cu
cụng sut ln quỏ ti thng xuyờn,
c s dng vi cỏc thit b cụng
sut ln.
_Dựng ph bin trong cụng nghip
hng khụng, hng hi v nhng ni
nhit mụi trng thp.
_Giỏ thnh cao.
7.Cỏc phng phỏp np c qui t ng.
Cú ba phng phỏp np c qui l
+ Phng phỏp dũng in.
+ Phng phỏp in ỏp.
+ Phng phỏp dũng ỏp.
7.1. Phng phỏp np c qui vi dũng in khụng i.
ỏn mụn hc
in t cng sut
9
õy l phng phỏp np cho phộp chn c dũng np thớch hp
vi mi loi c qui, bo m cho c qui c no. õy l phng phỏp s
dng trong cỏc xng bo dng sa cha np in cho c qui hoc np
s cha cho cỏc c qui b Sunfat hoỏ. Vi phng phỏp ny c qui c mc
ni tip nhau v phi tho món iu kin :
Un
2,7.Naq
Trong ú: Un - in ỏp np
Naq - s ngn c qui n mc trong mch
Trong quỏ trỡnh np sc in ng ca c qui tng dn lờn, duy
trỡ dũng in np khụng i ta phi b trớ trong mch np bin tr R. Tr s
gii hn ca bin tr c xỏc nh theo cụng thc :
n
aqn
I
N0,2U
R
=
Nhc im ca phng phỏp np vi dũng in khụng i l thi
gian np kộo di v yờu cu cỏc c qui a vo np cú cựng dung lng nh
mc. khc phc nhc im thi gian np kộo di, ngi ta s dng
phng phỏp np vi dũng in np thay i hai hay nhiu nc. Trong
trng hp hai nc, dũng in np nc th
nht chn bng ( 0,3 ữ 0,6 )C
10
tc l np cng bc v kt thỳc nc mt khi c qui bt u sụi. Dũng in
np nc th hai l 0,1C
10
7.2. Phng phỏp np vi in ỏp khụng i.
Phng phỏp ny yờu cu cỏc c qui c mc song song vi
ngun np. Hiu in th ca ngun np khụng i v c tớnh bng (2,3V
ữ 2,5V) cho mi ngn n. Phng phỏp np vi in ỏp khụng i cú thi
gian np ngn, dũng np t ng gim theo thi gian.Tuy nhiờn dựng
phng phỏp ny c qui khụng c np no. Vỡ vy n
p vi in ỏp khụng
i ch l phng phỏp np b xung cho c qui trong quỏ trỡnh s dng.
7.3. Phng phỏp np dũng ỏp.
õy l phng phỏp tng hp ca hai phng phỏp trờn. Nú tn
dng c nhng u im ca mi phng phỏp.
i vi yờu cu ca bi l np c qui t ng tc l trong quỏ
trỡnh np mi quỏ trỡnh bin i v chuyn hoỏ c t ng di
n ra theo
mt trỡnh t ó t sn thỡ ta chn phng ỏn np c qui l phng phỏp
dũng ỏp.
ắi vi c qui axit: bo m thi gian np cng nh hiu sut
np thỡ trong khon thi gian tn = 8h tng ng vi 75ữ80 % dung lng c
qui ta np vi dũng in khụng i l In = 0,1C
10
. Vỡ theo c tớnh np ca
ỏn mụn hc
in t cng sut
10
c qui trong on np chớnh thỡ khi dũng in khụng i thỡ in ỏp, sc in
ng ti ớt thay i, do ú bo m tớnh ng u v ti cho thit b np. Sau
thi gian 8 h c qui bt u sụi lỳc ú ta chuyn sang np ch n ỏp.
Khi thi gian np c 10 h thỡ c qui bt u no, ta np b xung thờm 2 n
3h.
ắi vi c qui ki
m : Trỡnh t np cng ging nh c qui axit
nhng do kh nng quỏ ti ca c qui kim ln nờn lỳc n dũng ta cú th np
vi dũng np In = 0,2C
10
hoc np cng bc tit kim thi gian vi dũng
np In = 0,5C
10
.
Cỏc quỏ trỡnh np c qui t ng kt thỳc khi b ct ngun np
hoc khi np n ỏp vi in ỏp bng in ỏp trờn 2 cc ca c qui, lỳc ú
dũng np s t t gim v khụng.
Kt lun:
ắVỡ c qui l ti cú tớnh cht dung khỏng kốm theo sc phn in
ng cho nờn khi c qui úi m ta np theo phng phỏp in ỏp thỡ dũng
in trong c qui s t ng dõng nờn khụng kim soỏt c s lm sụi c
qui dn n hng húc nhanh chúng. Vỡ vy trong vựng np chớnh ta phi tỡm
cỏch n nh dũng np cho c qui.
ắKhi dung lng ca c qui dõng lờn n 80% lỳc ú nu ta c tip tc
gi n nh dũng n
p thỡ c qui s sụi v lm cn nc. Do ú n giai on
ny ta li phi chuyn ch np c qui sang ch n ỏp. Ch n ỏp
c gi cho n khi c qui ó thc s no. Khi in ỏp trờn cỏc bn cc ca
c qui bng vi in ỏp np thỡ lỳc ú dũng np s t ng gim v khụng,
kt thỳc quỏ trỡnh np.
ắ
Tu theo loi c qui m ta np vi cỏc dũng in np khỏc nhau
+ c qui axit : dũng np In = 0,1C
10
; np cng bc vi dũng
in np In = 0,2C
10
.
+ c qui kim : dũng np In = 0,2C
10
; np cng bc vi
dũng in np In = 0,5C
10
.
ắT cỏc phõn tớch trờn ta rỳt ra cỏc s liu sau:
+ Dũng np ln nht Inmax = Idmax = 90 A
+ in ỏp Udmax = 64,8 V
ỏn mụn hc
in t cng sut
11
PHN II
PHN TCH TNH TON V LA CHN
PHNG N
I. CHNH LU IU KHIN I XNG CU BA PHA
1. S nguyờn lý:
_S gm 6 Tiristor c chia lm hai nhúm:
ắNhúm Katot chung : T1, T3, T5
ắNhúm Anot chung : T2, T4, T6
_Gúc m c tớnh t giao im ca cỏc na hỡnh sin.
_Giỏ tr trung bỡnh ca in ỏp trờn ti:
=
=
+
+
cos
U63
dsinU2
2
6
U
2
6
5
6
2d
T3
u
d
t5
U
b
U
a
U
c
U
B
U
A
U
C
T1
T4
T6
T2
ỏn mụn hc
in t cng sut
12
_T cụng thc trờn ta cú:
maxdd
UU =
khi
1cos =
Khi ú ta cú:
63
U
U
maxd
2
=
Thay giỏ tr:
V8,64U
maxd
=
ta cú
V68,27U
2
=
in ỏp cỏc pha th cp ca mỏy bin ỏp l:
)
3
2
sin(39U
)
3
2
sin(39U
sin39U
c
b
a
+=
=
=
Giỏ tr trung bỡnh ca dũng th cp mỏy bin ỏp:
maxdmax2
I
3
2
I =
T s liu ban u thay
A90I
maxd
=
cú
A5,73I
max2
=
Giỏ tr trung bỡnh ca dũng chy qua 1 Tiristor l:
)A(30
3
I
I
maxd
maxTBV
==
Giỏ tr in ỏp ngc m Tiristor phi chu:
)V(04,68U05,1U
3
U6U
maxdmaxd2maxng
==
==
Cụng sut bin ỏp:
)kVA(1,610.90.8,64.
3
IU
3
S
3
maxdmaxdba
=
=
=
Nhn xột:
Vi s chnh lu cu 3 pha cú iu khin thỡ in ỏp ra Ud ớt p
mch (trong mt chu kỡ p mch 6 ln) do ú vn lc rt n gin, in
ỏp ngc lờn mi van nh, cụng sut bin ỏp nh nhng mch phc tp
nhiu kờnh iu khin.
2. ng c tớnh biu din:
ỏn mụn hc
in t cng sut
13
T
3
U
d1
T
2
T
6
I
d
i
a
i
T1
i
T4
I
d
I
d
U
d
T
1
u
a
T
2
T
6
T
4
I
d
I
d
U
d2
u
b
T
5
u
c
T
1
ỏn mụn hc
in t cng sut
14
II. CHNH LU CU 3 PHA BN IU KHIN
1. S nguyờn lý:
Trong s ny s dng:
ắ 3 Tiristor nhúm Katot chung
ắ 3 Diot nhúm Anot chung
Giỏ tr trung bỡnh ca in ỏp trờn ti:
2d1dd
UUU =
Trong ú : Ud1 l thnh phn in ỏp do nhúm Katot chung to nờn
Ud2 l thnh phn in ỏp do nhúm Anot chung to nờn
=
=
=
=
2
U63
dsinU2
2
3
U
cos
2
U63
dsinU2
2
3
U
2
6
11
6
7
22d
2
6
11
6
7
21d
T3
D6
D2
u
d
t5
D4
U
b
U
a
U
c
U
B
U
A
U
C
T1
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét